برگردان

برگردان: کامران ثابتی
منبع: ویکی پدیای انگلیسی

(این ترجمه در پنجره 21 منتشر شده است.)

چامسکی یهودی است و به گفته‌ی خودش در جوانی مبارزی صهیونیست بوده است (البته تعریف او از صهیونیسم به معنای حمایت از سرزمین مادری یهودیان در فلسطین و «مخالفت با دولت یهودی» است که با برداشت‌های رایج از این اصطلاح تفاوت دارد.) چامسکی بنا به دلایل گوناگونی از نظر برخی از منتقدان پیوسته متهم به یهودستیزی بوده است. موضع چامسکی در موارد زیر نمونه‌هایی از دلایل منتقدانش به حساب می‌آید:
- انتقادهای چامسکی از سیاست‌های اسرائیل و به طور کلی نوشته‌هایش در مورد خاورمیانه
- اظهاراتش مبنی بر نفوذ یهودیان و موضع یهودستیزی در ایالات متحد
- حمایت از نویسندگانی که به عقیده‌ی برخی یهودستیزند
- نقش او در موضوع فاریسون
انتقادهای چامسکی از سیاست‌های اسرائیل و دفاع وی (تا قرارداد ژنو) از انحلال اسرائیل به منظور تشکیل دو دولت معمولاً به عنوان مدرکی دال بر یهودستیزی وی مطرح می‌شود. چامسکی با انتقاد از امور داخلی اسرائیل و سیاست‌های خارجی آن در برخورد با فلسطینی‌ها، به دفعات اسرائیل را به نازی‌های آلمان تشبیه کرده است. این سخن چامسکی که میان یهودستیزان رایج است، توسط بسیاری از منتقدان یهودی توهین‌آمیز و تهمتی تعمدانه تلقی شده است. منتقدی به نام وِنِر کُن می‌گوید که کتاب مثلث شوم چامسکی شامل 12 ارجاع به هیتلر است. در هر مورد بعضی از اعمال یهودیان به اعمال هیتلر تشبیه شده یا بعضی از ویژگی‌های دولت اسرائیل یا جنبش صهیونیستی،‌چامسکی را به یاد هیتلر می‌اندازد.
چامسکی به اتهام‌های یهودستیزانه که به دلیل انتقادهای زیاد از سیاست‌های خارجی اسرائیل بر او وارد است، پاسخ گفته است. وی در سال 2004 گفته است: اگر شما کشور، مردم و فرهنگ را با حاکمان آنها شناسایی کنید و نیز دکترین توتالیتری را قبول داشته باشید، آنگاه بله، انتقاد از سیاست‌های اسرائیل، یهودستیزی و انتقاد از سیاست‌های آمریکا، آمریکاستیزی است و انتقاد مخالفان سیاست‌های روسیه، روس‌ستیزی بوده است. لازم است شما باور عمیقی در اصول توتالیتری داشته باشید تا بر این گونه استدلال‌ها نخندید.
چامسکی با چند جمله، قدرت و نفوذ یهودیان در ایالات متحد را شدیداً مورد انتقاد قرار داده است. به عنوان مثال، چامسکی در سال 2002 اظهار داشت که «یهودستیزی دیگر یک معضل نیست.» و یهودیان «مرفه‌ترین و بانفوذترین بخش جامعه را تشکیل می‌دهند» و به این علت به یهودستیزی متهم می‌کنند که آنها می‌خواهند «کنترل کاملی داشته باشند نه فقط کنترل بر 98٪». منتقدان این‌گونه اظهارات را تأکید صرف بر تئوری‌های توطئه‌آمیز یهودستیزانه درباره‌ی قدرت یهودیان می‌دانند. این‌گونه انتقادها نشان‌دهنده‌ی آن است که عقاید چامسکی بازتاب متن‌»آداب و رسوم مشایخ بنی‌اسرائیل» است که متنی یهودستیز و فریبنده است که اغلب به عنوان مدرکی برای توطئه علیه یهودیان به‌کار می‌رود.
منتقدان، مخصوصاً استیون پلات، دیوید هُرویز و وِنِرکُن، هم‌چنین چامسکی را متهم می‌کنند که بر مقالات چندین شخصیت که به عقیده‌ی برخی یهودستیز بوده‌اند، صحه گذاشته است؛ از آن جمله الکساندر ککبِرن، نورمن فینکِلِشتاین، پسر بازمانده‌ی هولوکاست،‌که یهودیان را به استفاده‌ی سوء از هولوکاست برای مقاصد سیاسی و اقتصادی متهم می‌کند و اسرائیل شَهَک، یک اسرائیلی تحصیل‌کرده و بازمانده‌ی هولوکاست که ادعا می‌کند بنیان یهودیت نسل‌کشی و نژادپرستی است.
موضوع فاریسون: آزادی بیان و
انکار هولوکاست
در سال 1979 روبرت فاریسون،‌یک منتقد ادبی فرانسوی و استاد ادبیات، دو مقاله را در لوموند به چاپ رساند که در آن ادعا شده بود اتاق گازی که گفته می‌شود به وسیله‌ی نازی‌ها برای از بین بردن یهودیان به‌کار می‌رفته، وجود خارجی نداشته است. انزجار حاصل از نوشته‌های فاریسون منجر به محکومیت او به زندان و جریمه به دلیل هتک حرمت شد. سِرج تیون،‌یک دانشمند فرانسوی سوسیالیست طرفدار آزادی فردی و خواهان تجدیدنظر در واقعه‌ی هولوکاست، از چامسکی خواست تا دادخواستی را امضا کند که از حق آزادی آکادمیک فاریسون دفاع می‌کرد. بسیاری از روشن‌فکران فرانسوی این دادخواست را مشروع‌سازی انکار هولوکاست فاریسون و عرضه‌ی غلط هویت و نیات وی قلمداد کردند.
بعد از امضای دادخواست، چامسکی مقاله‌ای نوشت با عنوان «برخی نکات اولیه درباره‌ی حقوق آزادی بیان» که نسبت به جوابیه‌ی روشن‌فکران فرانسوی بسیار انتقادی بود.
در این مقاله چامسکی اذعان کرد که فاریسون یک لیبرال نسبتاً غیرسیاسی است و به عقیده‌ی چامسکی این موضوع در آزادی کامل بیان،‌اهمیتی ندارد. متعاقب آن ویراستاران فاریسون از آن مقاله به عنوان پیش‌گفتار کتاب فاریسون، Mémoire en défense، کتابی که از نظرات جنجالی وی دفاع می‌کند،‌استفاده کردند.
مورخ فرانسوی ویدال نکوِت، در مقاله‌ای با عنوان «درباره‌ی فاریسون و چامسکی» رسماً چامسکی را مورد انتقاد قرار داده و موضع‌گیری وی را سرزنش کرده‌است. انتقاد وی بر دو چیز تأکید دارد: 1) ماهیت دفاع از دادخواست فاریسون که به عقیده‌ی ویدال‌نکوت تلاشی برای مشروع‌سازی انکار هولوکاست فاریسون بوده است و 2) مقاله‌ای که چامسکی در دفاع از حق آزادی بیان فاریسون نوشته که پیش‌گفتار کتاب Mémoire en défense نیز هست. ویدال نکوت با رد این موضوع که بیانات چامسکی در پیش‌گفتار آن کتاب، بدون اطلاع و رضایت وی انجام گرفته، او را زیر سوآل می‌برد و می‌گوید او به چه حقی درباره‌ی کتاب فاریسون نظر داده در حالی که به ادعای خودش اطلاعات کمی درباره‌ی آن داشته است. او هم‌چنین متذکر شده است که چامسکی می‌توانست دادخواست دیگری که از حق آزادی بیان دفاع می‌کند را امضا کند بی‌آن‌که فاریسون بر حق جلوه داده شود. مقاله‌ی ویدال نکوت این‌گونه نتیجه می‌گیرد:
«نوام چامسکی! حقیقت ساده این است که تو نمی‌توانی به پند اخلاقی که ابراز کرده‌ای پایبند بمانی. تو حق داری که بگویی: بدترین دشمن من حق دارد آزاد باشد به شرطی که در پی مرگ من و برادرانم نباشد. تو حق نداری که بگویی: بدترین دشمن من، یک دوست یا یک لیبرال نسبتاً غیرسیاسی است. تو حق نداری که یک تحریف‌کننده‌ی تاریخ را راست‌گو جلوه دهی.»
جمله‌ی مکتوب چامسکی که می‌گوید: «من هیچ‌گونه برداشت یهودستیزانه‌ای در انکار اتاق گاز یا حتی انکار هولوکاست نمی‌بینم.» موجب انتقاد وِنِرکُن شد و وی او را از لحاظ اخلاقی و عقلانی کور و موافق انکار هولوکاست می‌داند. کن در کتابش «شرکای نفرت‌انگیز: نوام چامسکی و منکران هولوکاست» ادعا می‌کند که چامسکی به همراه پیرگولامه مقاله‌ای در حمایت از مسأله‌ی فاریسون نوشته و چامسکی اصرار دارد که این کتاب، «اقتصاد سیاسی حقوق بشر»، را ویله تاپ (ناشر فاریسون)‌منتشر کند به جای این که به دنبال یک ناشر تجاری باشد، زیرا وی می‌خواهد اتفاق‌نظر خود را با آرمان فاریسون نشان دهد. چامسکی نیز جزئیات ادعای ونرکن را در یک نامه‌ی سرگشاده‌ی طولانی مورد بحث قرار می‌دهد و نتیجه می‌گیرد که «کُن یک دروغ‌گوی بزرگ است».