- چرا حرفهای شما شبیه به دشمن است؟ این شیوه در گفتارهای سیاسی آغاز انقلاب خیلی زیاد دیده میشود و امروزه هم کمابیش به کار میرود. به طور کلی شباهت یا تضاد با دیدگاههای دوستان و دشمنان نباید ملاکی برای سنجش گفتار منتقدان باشد. در مسائلی که مربوط به کل جامعهی بشری است، همهی جوامع ابراز نگرانی میکنند. همانطور که زمان وقوع زلزله یا دیگر حوادث ناگوار تمام جهانیان برای کمک بسیج میشوند، در زمینهی حقوق بشر نیز حق دارند اظهار نظر کنند، نقض حقوق انسانی هر کسی به تمام جامعهی بشری مربوط میشود. بنابراین اگر گفتار منتقدی در داخل ایران در زمینهی نقض حقوق بشر با گفتار دولتی در آن سوی آبها یکسان باشد، جای هیچگونه شگفتی نیست. بنیآدم اعضای یکدیگرند. در زمینهی دموکراسی نیز وضعیت به همین منوال است، هم فعالان سیاسی داخل کشور به نبودِ دموکراسی انتقاد دارند و هم اهالی کشورهای برخوردار از دموکراسی. نسبت دادن منتقدان آزادیخواه به دشمنان، شیوهی رایجی برای سرکوب آنهاست. حال آن که نه دشمنی جدی وجود دارد (پس از جنگ عراق ما با هیچ کشوری در حال جنگ نیستیم) و نه اصولاً شباهت دیدگاه به منزلهی خیانت است. برای کنار زدن منتقدان به این شیوه علاوه بر نسبت دادن آنان به دشمنان، باید به دشمنتراشی نیز پرداخت. دشمنی که حقیقتی نه وجود دارد و نه خطری جدی دارد اما میتواند برای سرکوب منتقدان ابزار مناسبی باشد. به همین سبب است که حکومتهای مستبد بر خلاف حکومتهای آزاد که به دنبال رفع خصومتها هستند، به دشمن نیازمندند.